Từ ngày 01/03/2026, nhiều thủ tục tại Tòa án có thể được thực hiện trực tuyến trên môi trường số, giúp người dân tiết kiệm thời gian, chi phí và giảm việc đi lại.
Quy định này được hướng dẫn tại **Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao về việc thực hiện thủ tục tố tụng và thủ tục hành chính tư pháp trên môi trường số tại Tòa án nhân dân tối cao Việt Nam.
Theo đó, có 9 thủ tục tại Tòa án được phép thực hiện online thông qua Hệ thống dịch vụ công Tòa án.
Dưới đây là những nội dung quan trọng mà người dân cần nắm rõ.
1. 9 thủ tục tại Tòa án có thể thực hiện qua mạng
Theo quy định mới, các cá nhân, tổ chức có thể thực hiện 9 thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp trực tuyến, bao gồm:
1. Nộp đơn khởi kiện và các loại đơn khác
Người dân có thể gửi trực tuyến:
-
Đơn khởi kiện vụ án
-
Đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự
-
Đơn kháng cáo
-
Đơn khiếu nại
-
Đơn tố cáo
-
Đơn kiến nghị
-
Các đơn đề nghị khác
Việc gửi đơn được thực hiện thông qua tài khoản giao dịch điện tử trên hệ thống dịch vụ công của Tòa án.
2. Gửi tài liệu, chứng cứ cho Tòa án
Trong quá trình giải quyết vụ án, đương sự có thể:
-
Nộp tài liệu
-
Gửi chứng cứ
-
Bổ sung hồ sơ
Tất cả đều có thể thực hiện dưới dạng tài liệu điện tử.
3. Nhận thông báo và văn bản từ Tòa án
Các văn bản tố tụng như:
-
Thông báo thụ lý vụ án
-
Giấy triệu tập
-
Thông báo kết quả xử lý đơn
có thể được gửi trực tiếp đến tài khoản điện tử của đương sự.
4. Nộp tạm ứng án phí và chi phí tố tụng
Người khởi kiện có thể:
-
Nộp tạm ứng án phí
-
Nộp lệ phí
-
Nộp chi phí tố tụng
thông qua các phương thức thanh toán điện tử được tích hợp trên hệ thống.
5. Tham gia phiên họp, phiên tòa trực tuyến
Một số vụ việc có thể được giải quyết thông qua:
-
Phiên họp trực tuyến
-
Phiên tòa trực tuyến
giúp giảm thời gian di chuyển và tạo thuận lợi cho các bên tham gia tố tụng.
6. Xin cấp trích lục bản án, quyết định
Người dân có thể:
-
Xin trích lục bản án
-
Xin bản sao quyết định của Tòa án
mà không cần trực tiếp đến Tòa.
7. Gửi hồ sơ giữa các Tòa án
Các Tòa án có thể:
-
Trao đổi hồ sơ
-
Chuyển tài liệu tố tụng
-
Chia sẻ chứng cứ
trên môi trường số.
8. Số hóa và lưu trữ hồ sơ vụ án
Toàn bộ hồ sơ vụ án có thể được:
-
Số hóa
-
Lưu trữ điện tử
-
Quản lý bằng hệ thống dữ liệu
giúp minh bạch và thuận tiện tra cứu.
9. Các thủ tục tố tụng khác theo hướng dẫn của Tòa án
Ngoài các thủ tục trên, những thủ tục tố tụng khác cũng có thể được triển khai trên môi trường số theo hướng dẫn của Tòa án trong từng giai đoạn.
2. Thế nào là tài liệu điện tử và chứng cứ điện tử?
Theo Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP, một số khái niệm quan trọng gồm:
Tài liệu điện tử
Là tài liệu được:
-
tạo lập
-
gửi
-
nhận
-
lưu trữ
dưới dạng thông điệp dữ liệu.
Ví dụ:
-
file PDF
-
hình ảnh
-
email
-
tài liệu scan
Chứng cứ điện tử
Là chứng cứ được thể hiện dưới dạng dữ liệu điện tử, được thu thập hợp pháp và sử dụng để chứng minh tình tiết của vụ án.
Ví dụ:
-
tin nhắn
-
email
-
file ghi âm
-
dữ liệu điện tử
3. Quy trình nộp đơn khởi kiện online tại Tòa án
Quy trình xử lý hồ sơ trực tuyến tại Tòa án được thực hiện như sau:
Bước 1: Nộp hồ sơ
Người dân gửi:
-
đơn khởi kiện
-
tài liệu
-
chứng cứ
qua Hệ thống dịch vụ công Tòa án.
Bước 2: Hệ thống kiểm tra kỹ thuật
Hệ thống sẽ:
-
kiểm tra định dạng
-
kiểm tra thành phần hồ sơ
Nếu hợp lệ, hệ thống tự động xác nhận đã nhận hồ sơ.
Bước 3: Tòa án tiếp nhận và phân công thẩm phán
Sau khi tiếp nhận, Tòa án sẽ:
-
vào sổ nhận đơn
-
phân công thẩm phán
-
xem xét hồ sơ
Bước 4: Thông báo kết quả
Tòa án sẽ gửi thông báo:
-
thụ lý vụ án
-
yêu cầu bổ sung hồ sơ
-
hoặc trả lại đơn
thông qua tài khoản điện tử của người nộp đơn.
4. Trường hợp không được nộp chứng cứ online
Không phải tất cả tài liệu đều được gửi bằng phương thức điện tử.
Một số trường hợp phải giao nộp trực tiếp, ví dụ:
-
vật chứng
-
tài liệu gốc cần đối chiếu
-
băng ghi âm, video chưa thể định dạng
-
tài liệu không thể số hóa
Ngoài ra, nếu Tòa án nghi ngờ tài liệu điện tử bị chỉnh sửa, đương sự có thể bị yêu cầu cung cấp bản gốc để đối chiếu.
5. Nhận định của Luật sư Ngô Tấn Linh
Theo Ngô Tấn Linh – Luật sư điều hành Công ty Luật TNHH Apex Legal, việc áp dụng thủ tục tố tụng trên môi trường số là bước tiến quan trọng trong cải cách tư pháp tại Việt Nam.
Luật sư Linh cho rằng:
“Việc cho phép người dân nộp đơn khởi kiện và gửi tài liệu qua môi trường số sẽ giúp giảm đáng kể thời gian đi lại, đặc biệt đối với các đương sự ở xa hoặc đang ở nước ngoài.”
Theo ông, hệ thống tố tụng điện tử còn mang lại nhiều lợi ích:
-
tăng tính minh bạch trong hoạt động tố tụng
-
hạn chế thất lạc hồ sơ
-
rút ngắn thời gian giải quyết vụ án
Tuy nhiên, luật sư cũng lưu ý rằng:
“Người dân cần chuẩn bị hồ sơ đúng quy định và bảo đảm tính xác thực của tài liệu điện tử. Nếu hồ sơ không đúng định dạng hoặc thiếu chứng cứ quan trọng, Tòa án vẫn có thể yêu cầu nộp bản gốc hoặc bổ sung hồ sơ.”
6. Người dân cần lưu ý gì khi nộp hồ sơ online?
Để hồ sơ được tiếp nhận nhanh chóng, người dân nên:
✔ Chuẩn bị đơn khởi kiện đúng mẫu
✔ Scan rõ ràng tài liệu chứng cứ
✔ Kiểm tra định dạng file
✔ Sử dụng tài khoản giao dịch điện tử chính chủ
✔ Lưu lại xác nhận đã gửi hồ sơ
Nếu không chuẩn bị đúng, hồ sơ có thể:
-
bị yêu cầu bổ sung
-
bị trả lại
-
kéo dài thời gian giải quyết vụ án
7. Dịch vụ hỗ trợ khởi kiện và tố tụng tại Tòa án
Trên thực tế, nhiều người dân gặp khó khăn khi:
-
soạn đơn khởi kiện
-
thu thập chứng cứ
-
nộp hồ sơ trực tuyến
-
tham gia tố tụng tại Tòa án
Vì vậy, việc có luật sư tư vấn ngay từ đầu sẽ giúp tránh các sai sót pháp lý.
Công ty Luật TNHH Apex Legal hiện cung cấp các dịch vụ:
-
Tư vấn khởi kiện dân sự
-
Soạn đơn khởi kiện
-
Thu thập chứng cứ
-
Đại diện tham gia tố tụng
-
Hỗ trợ nộp hồ sơ khởi kiện online
Luật sư sẽ giúp đánh giá khả năng thắng kiện và xây dựng chiến lược pháp lý phù hợp cho từng vụ việc.
✔ Nếu bạn đang có tranh chấp cần khởi kiện hoặc cần hướng dẫn nộp đơn khởi kiện trực tuyến tại Tòa án, hãy liên hệ Luật sư Ngô Tấn Linh – Apex Legal để được tư vấn chi tiết.
Công ty Luật TNHH Apex Legal
Luật sư phụ trách: Ngô Tấn Linh
– Địa chỉ 1: C11 số 8, đường Hương Giang, phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị
– Địa chỉ 2: Số 429, đường Quang Trung, phường Trần Phú, tỉnh Hà Tĩnh
Hotline/Zalo: 0969 481 635
Website: luatsuhoidap.com
